+1 səs
143 baxış
Elm, Təhsil, Dillər bölməsində

Günəş sisteminin forması niyə belədir? 

1 cavab var:

0 səs
Biz Giməş sisteminin niyə məhz bu formada olduğunun səbəbini bilmirik. O, Kainatdakı bir çöx başqa Günəş sistemləri kimi, tamam başqa quruluşa da mahk ola bilərdi. Günəş sastemlərinin formalarında da bir qanuna uyğunluq var bu, onların necə əmələ gəldiyiridən asılıdır. Bizim sistemin niyə məhz bu formada olmasının səbəbini bilməsək də, Günəş sisteminin mdiki formasını necə qoruyub saxladığım izah edən təbiət qanunlarını tapmışıq.

Başqa planetlər kimi, Yer kürəsi də özünün Günəş ətrafındakı orbitiridə dövr edir. Bir dəfə dövr etmək üçün sərf olunan zamana biz “il” deyirik. Digər planetlərin də bəlli orbitləri var və bu orbitlər Yerinkindən ya böyük, ya da kiçik olur.

Bəs Günəş sisteminin özü necə əmələ gəlib? Niyə planetlər məhz bu boydadır? Niyə onlar məhz öz orbitlərində dövr edirlər? Astronomlar bu sualların dəqiq cavabını bilmir, onları aydınlaşdıra biləcək iki nəzəriyyə irəli sürürlər. Bu nəzəriyyələrdən birincisinə əsasən, Günəş və planetlər fəzada bir zamanlar durmadan hərlənən isti qazlardan ibarət nəhəng buhiddan yaramb. Bu nəhəng, hərlənən toz və qaz buludu tədricən sixlaşaraq planetləri yaradıb.

Digər nəzəriyyənin tərəfdarlar isə elə hesab edirlər ki, bir vaxtlar Günəşə başqa bır ulduz yaxınlaşıb, ondan cazibə nəticəsində iri “parçalar” qoparıb və bu “parçalar” zaman keçdikcə ayrı ayrı planetlərə çevrilib.

Bu nəzəriyyələrin hansının həqiqətə daha çox üyğun olduğu bir o qədər də mühum deyil, Mühum olanı budur ki,

Günəş sisteminin indiki forması da muəyyən mənada bir təosadüfun nəticəsidir. Bəs onda niyə sistemimiz öz formasını qoruyub saxlayır? Keplerin “plareetlərin hərəkəti” nəzəriyyəsinə Əsasən, butün planetlər Günəşin ətrafında elliptik (yumurtaşəkilli, uzanmış) örbitlə fırlanır: planet Günəşə nə qədər yaxındırsa, onun hərəkət sürəti də bir o qədər çöx olur, bir dövrənin başa çatdığı zaman isə plartetlə Gunəş arasındakı məsafədən asılıdır. Nyutonun cazibə qanunu (Kep lerin üç qanunu onun tərkib hissəsidir) iki cismin bir birini myə cəzb etdiyinə dəqiq izah verir. Günəş sistemi də ona görə bu formadadır ki, təbiətin mövcud qanunlarına əsasən, Günəşlə planetlər arasında müəyyən qarşılıqlı əlaqələr var

Oxşar suallar

+1 səs
1 cavab
soruşub 06 Yanvarda, 21 anonim Elm, Təhsil, Dillər bölməsində
+1 səs
1 cavab
soruşub 06 Yanvarda, 21 anonim Elm, Təhsil, Dillər bölməsində
+1 səs
1 cavab
soruşub 11 Oktyabrda, 19 anonim
0 səs
1 cavab
soruşub 13 Oktyabrda, 19 anonim
+1 səs
1 cavab
soruşub 18 Yanvarda, 20 anonim Şəhər, Ölkə, Coğrafiya bölməsində
...